Surah Qaaf · Ayah 3·Makkī

3

أَءِذَا ذَٰلِكَ ﴿٣﴾

Translation

Saheeh International

When we have died and have become dust, [we will return to life]? That is a distant return."

Tafsīr

قرآن حکیم (شرح آیات منتخب)

پاسخ به دو ایراد منکران معاد

این آیه به دو ایراد منکران معاد پاسخ داده» بیان می‌دارد: اشکال و ایراد شما به خاطر این است که می‌گویید استخوان‌های آدمی پس از مرگ می‌پوسد و گوشت او خاک می‌شود و جزو زمین می گردد و ذراتی از آن نیز به بخار و گازهای پراکنده در هوا تبدیل می‌شود؛ در این صورت چه کسی می‌تواند آنها را جمع آوری کند و اصلاً چه کسی از آنها باخبر است. پاسخ این سوّال اما معلوم است: خداوندی که علم او به تمام اشیاء احاطه داردء تمام این ذرات را می‌شناسد و به هنگام لزوم» همه را جمع‌آوری می‌کند؛ همان گونه که ذرات پراکندةٌ آهن در میان تلی از غبار را با یک قطعه آهن‌ربا می‌توان جمع‌آوری کرد. البته جمع آوری ذرات پراکندةٌ هر انسان برای خدا از این هم آسان‌تر است. اگر ایراد شما این است که حساب اعمال انسان را چه کسی برای معاد و رستاخیز نگه می‌دارد. پاسخش این است که هم اینها در لوح محفوظ ثبت است؛ همان کتاب و لوحی که همةٌ اشیا و آثار و احوال را در خود حفظ کرده و از هرگونه تغییر و تبدیلی محفوظ است؛ همان کتابی که آنچه بوده و هست و تا قیامت خواهد بودء در آن ثبت شده است. ء. آسمان بدون هیج شکاف و شکست: این جمله، یا به معنای نبود نقص و عیب و ناموزونی است، یا به معنای نبود شکاف در آسمان که اطراف زمین را احاطه کرده و جو زمین نامیده می‌شود و به فرمودة قرآن در ید ۲۳۳۲ سورة انبیای «سقف محفوظی» که راه را بر سنگ های آسمانی که به طور مداوم با سرعت سرسام آوری به سوی زمین می‌آیند. می‌بندد و قبل از رسیدن به سطح زمین» آنها را آتش می‌زند و خاکستر می‌کند و همچنین از ورود اشعةٌ کیهانی زیان‌بخش به سطح زمین ممانعت می‌کند؛ وگرنه» آسمان به معنای محل ستارگان» یک فضای خالی است که این کرات در آن شناورند.*؟ > **پانوشت صفحه (منابع):** > ۱- نمونه ج ۲۲ ص ۲۲۲ > ۴ نمونهء ج۰۲۲ ص ۲۳۴ > ۱-نمونه ج ۲۲ ص ۲۲۲ ۲- پیشین» ص ۲۳۰ ۳ المیزان» ج ۱۸ ص ۳۴۳ > ۳ المیزان» ج ۱۸ ص ۳۴۳ > **Cited sources** (grade before any load-bearing use): Tafsīr Nemūneh, al-Mīzān.