Surah Hud · Ayah 40·Makkī

40

حَتَّىٰٓ إِذَا ٱلتَّنُّورُ فِيهَا مِن إِلَّا مَن عَلَيْهِ وَمَنْ وَمَآ مَعَهُۥٓ إِلَّا ﴿٤٠﴾

Translation

Saheeh International

[So it was], until when Our command came and the oven overflowed, We said, "Load upon the ship of each [creature] two mates and your family, except those about whom the word has preceded, and [include] whoever has believed." But none had believed with him, except a few.

Tafsīr

قرآن حکیم (شرح آیات منتخب)

جوشش آب از یک تنور

در روایتی از امام صادق(ع) می‌خوانیم که یکی از یاران آن حضرت به نام «مفضل» از ایشان در بارة این جمله از آیه که می‌فرماید «و تنور جوشیدن گرفت» سوّال کرد. حضرت فرمود: «این تنور در خانهٌ پیرزن موّمنی بود و خانةٌ او در پشت قبله (محراب) سمت راست مسجد کوفه واقع شده بود.» پرسیدم: در کجای مسجد فعلی واقع بوده؟ امام فرمود: «در زاویة باب‌الفیل امروز.» پرسیدم: یا شروع جوشش آب از همین تنور بوده؟ امام فرمود: «آری, خداوند می‌خواسته قوم نوح نشانة عذاب را ببینند. سپس خدا بارانی حیرت‌انگیز بر آن قوم فرستاد. تمام چشمه‌ها به جوشش در آمد و خداوند آن قوم را غرق کرد و نوح و کسانی را که در کشتی با او بودندء نجات داد.»

چرا نوح مأٌمور شد جفتی از هر حیوان در آن کشتی حمل کند؟

این فرمان بدین خاطر بود که نسل حیوانات در آن طوفان نابود نشود؛ زیرا طوفان سراسر زمین یا دست‌کم بخش وسیعی از زمین را فرا گرفت که در صورت دوم نیز نقل و انتقال حیوانات در آن روزگار از نقطه‌های دوردست» کار آسانی نبود.

لجاجت قوم نوح و شکیبایی او

در روایتی از امام باقر(ع) در ذیل جملة «و ما آمن معه الا قلیل» از آیه می‌خوانیم: «(این عدةٌ کم تنها) هشت نفر بودند.» جالب توجه این‌که به فرمودة قرآن» حضرت نوح نهصد و پنجاه سال به دعوت قومش پرداخت. شگفتا از لجاجت آن قوم؛ شگفت‌انگیزتر» صبر و استقامت آن پیامبر نستوه!