Surah Al-Fajr · Ayah 23·Makkī

23

بِجَهَنَّمَ وَأَنَّىٰ لَهُ ﴿٢٣﴾

Translation

Saheeh International

And brought [within view], that Day, is Hell - that Day, man will remember, but what good to him will be the remembrance?

Tafsīr

قرآن حکیم (شرح آیات منتخب)

در آن روز جهنم را حاضر می‌کنند

از این تعبیر استفاده می‌شود که جهنم حرکت‌پذیر است و آن را به مجرمان نزدیک می‌کنند؛ همان‌گونه که در مورد بهشت نیز در آَیةٌ ۹۰ سوره شعراء می‌خوانیم: «بهشت رابه پرهیزکاران نزدیک می‌کنند.» در واقع حقایق عالم قیامت به درستی بر ما روشن نیست و شرایط حاکم بر آنجا با اینجا متفاوت است و هیچ مانعی ندارد که در آن روز بهشت و دوزخ را تغییر مکان دهند. در حدیتی از امام رضا(ع) می‌خوانیم که «وقتی این آیه نازل شد. رنگ چهرة پیامبر(ص) دگرگون گشت. این حالت بر اصحاب گران آمد. بعضی به سراغ علی(ع) رفتند و ماجرا را بیان کردند. علی(ع) آمد و میان دو شانة پیامبر(ص) را بوسید و گفت: ای رسول خداء پدر و مادرم فدایت باد» چه حادثه‌ای روی داده؟ فرمود: جبرئیل آمد و این آیه را بر من تلاوت کرد. علی (ع) عرض کرد: چگونه جهنم را می‌آورند؟ فرمود: هفتاد هزار فرشته آن را با هفتاد هزار مهار می‌کشند و می‌آورند؛ در حالی که چنان سرکش است که اگر او را رها کنند. همه را آتش می‌زند. سپس من در برابر جهنم قرار می‌گیرم و او می‌گوید: ای محمد. مرا با تو کاری نیست. خداوند گوشت تو را بر من حرام کرده است. در آن روز هیچ‌کس نمی‌ماند مگر این‌که می‌گوید: خودم» خودم؛ اما محمد می‌گوید: «پروردگاراء امتم. امتم».» ۱- نمونه ج ۲۶ ص ۴۳۸ ۲ المیزان» ج ۲۰ ص ۳۱۵ ۳ نمونه ج ۲۶ ص ۴۴۳ ٣- بیشین، ص ٧٠م ۲ المیزان. چ ۲۰ ص ۲۳۱۵ ۵ پیشین» ص ۴۷۱ > **پانوشت صفحه (منابع):** > ۳ نمونه. ج ۰۲۶ ص ۴۴۲ > **Cited sources** (grade before any load-bearing use): Tafsīr Nemūneh, al-Mīzān.