Surah Al-Mujaadila · Ayah 7·Madanī

7

أَلَمْ أَنَّ مَا فِى وَمَا فِى مَا مِن إِلَّا هُوَ وَلَا إِلَّا هُوَ وَلَآ مِن ذَٰلِكَ وَلَآ إِلَّا هُوَ مَعَهُمْ أَيْنَ مَا ثُمَّ بِمَا إِنَّ ﴿٧﴾

Translation

Saheeh International

Have you not considered that Allah knows what is in the heavens and what is on the earth? There is in no private conversation three but that He is the fourth of them, nor are there five but that He is the sixth of them - and no less than that and no more except that He is with them [in knowledge] wherever they are. Then He will inform them of what they did, on the Day of Resurrection. Indeed Allah is, of all things, Knowing.

Tafsīr

قرآن حکیم (شرح آیات منتخب)

حضور خداوند در هر نجوا

خداوند نه جسم است و نه عوارضی جسمانی دارد و به همین دلیل» زمان و مکانی برای او تصور نمی‌شود؛ ولی در عین حال اگر تصور کنیم که ممکن است جایی باشد که خدا در آنجا حاضر و ناظر نباشدء او را محدود کرده‌ایم. به تعبیر دیگرء او احاطةٌ علمی به همه چیز دارد؛ در عین این‌که مکانی برای او متصور نیست. به علاوه فرشتگان او همه جا حاضرند و همه اعمال را ثبت می‌کنند. در حدیثی از امام علی(ع) در تفسیر این آّیه می‌خوانیم: «منظور این است که موجودات امین خداوند (اعم از فرشتگان و مقربان الهی) با قدرتی که به آنها بخشیده‌ایم, بر تمام مخلوقاتش سلطه دارند؛ اگر کاری انجام دهند. (گویی) خدا چنین کرده است.» البته این یک بُعد موضوع است؛ اما از جنبه‌ای دیگرء حضور ذات خداوند مطرح است؛ چنان که در حدیث دیگری می‌خوانیم که یکی از دانشمندان بزرگ مسیحی از امام علی(ع) پرسید: خداوند کجاست؟ فرمود: «او در اینجا و در آنجاء در بالا و پایین و محیط به ما است و همواره با ما؛ و این است منظور از سخن خدا که «سه نفر با هم نجوا نمی‌کنند مگر این‌که خداوند چهارمین آنهاست...»»!